donderdag 21 november 2019

Stolpersteine

In vrijheid schrijf ik
dit gedicht
huis warm
water uit de kraan
koelkast gevuld
toilet douche bed

buiten
straten geplaveid
auto's geen tanks
vogels geen kogels
kinderen geen soldaten

bij het huis
de steen
met messing plaatje
naam geboortedatum
datum van deportatie
plaats en datum
van overlijden

stolpersteen struikelsteen
struikelen met hoofd en hart
ik buig om de tekst te kunnen lezen
ik buig, in vrijheid

Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo 2019 - 2021

Voorgelezen bij concert op 16 november in Kristalkerk voor de aanschaf van Stolpersteine.


zondag 10 november 2019

Wachten

Terwijl de tijd voortschrijdt
staat zijn tijd stil, wacht
in wankel evenwicht op de 
vrouw die aait, kust,
kamt, koffie neerzet

wacht, tot zij komt,
niet de een of ander
eet smakelijk welterusten
goedemorgen, wacht,
tot zij komt

Hettie Franken
Stadsdichter 2019 - 2021


Voorgelezen op vrijdag 8 november 2019 tijdens Dag van de Mantelzorg. 









woensdag 6 november 2019

Staking bij Stork - lente 1943

Terwijl lente schuilt in knoppen       
en aan de boom nieuw blad, dreunt
zwaar de laars door straten van
de stad, als kogels treffen woorden:
‘Anmelden, Arbeitseinsatz!’.

In de fabriek raast één gedachte:
‘Iemand moet het doen, er hoeft
er maar één te beginnen’.

Hamers neergelegd, pompen stilzet,
machines zwijgen, Storkianen maken
een vuist, ketelmaker freezer draaier
en zij pakt de telefoon: ‘Wij staken,
staken, geef het door, staken!’

Winkels sluiten deuren, melk vloeit
in sloten, hartenbloed van boeren,
iedereen weet: ‘Dit moest gebeuren’.

Dan kleurt aarde rood waar vergelding
genadeloos jaagt, doodt, wegvaagt en
nog altijd zoeken nabestaanden
naar nooit gevonden geliefden.

Hoeveel kan een lente dragen,
hoeveel een mens, een stad, maar
iemand moest het doen,
iemand moest het doen.


Hettie Franken
Stadsdichter 2019 - 2021

dinsdag 8 oktober 2019

Nooit vergeten

Hengelo, 6 oktober 1944

In verwachting van de eerste
ruil ik mijn dienst met een vriendin.
Dan wordt de stad gebombardeerd,
geraakt in ’t hart, burgers
komen om, ook die vriendin.

Had ik gewerkt, had zij geleefd,
mijn kind was nooit geboren,
nog altijd is er dat gevoel.

Afghanistan, 18 april 2008
Ik deed gewoon mijn werk, mensen
helpen, wapens opsporen, ’t was mooi,
liep gesmeerd, tot die knal.

De kernbom doodde twee van mijn
kameraden, ik verloor mijn benen,
maar in mijn dromen loop ik nog weg.

Hengelo, 6 oktober 2019
Wederopbouw, vooruitkijken,
verder gaan
en terugkijken, stilstaan, bij slachtoffers,
overlevenden, ze hebben namen,
Erik Hanna Jan Anne Emmy Azdin
Dennis Mark Toninho Jaaike Suzanne,

ze hebben namen, noem ze,
niet vergeten, nooit vergeten.


Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo, 2019 - 2021

Geschreven n.a.v. de bombardementen op Hengelo, 6 en 7 oktober 1946.

zondag 15 september 2019

Hengelo doet stof opwaaien

Hengelo, mijn stad, altijd op de schop,
slopen, bouwen, innoveren, almaar hogerop,
kunstig spoor van cortenstaal zwiert langs
plekken van plezier, cafés, terrassen lonken
hier moet je zijn, hier schuimt bier, vloeit
wijn, vind je vergetelheid.

Hengelo, mijn stad, monument en nieuwe stijl
grijpen in elkaar, het trotse badhuis Haagse stijl
waar Hengelo baadde, zwom, wordt geen
hamam, geen Oosters sprookje in de stad, maar

verlaagd tot fundament, drager van een torenflat,
verrijking voor de stad, schot in de roos, of wordt
het torenhoog project de burger een doorn in ’t oog,
we gaan het zien, wachten het af.

Hengelo, mijn stad, ga niet aan vlijt ten onder maar
spaar getuigen van ’t verleden, erfgoed maakt
een stad uniek, geeft eigenheid en waarde, cultuur
verrijkt,  tilt een stad omhoog, hoger dan
een torenflat, een stadskantoor.

Hengelo, mijn stad, jij die mij aanziet, in
bewaard prachtgoed, Waterstaatskerk, waar
de vrije geest bestaansrecht heeft, kunst
aanzien krijgt, men zich nog verwonderd.


Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo 2019 – 2021


Geschreven voor de Nationale Monumentendag en expositie ‘Jij die mij aanziet’ in de Waterstaatskerk

woensdag 11 september 2019

Buigzaam

Riet buigt mee, wiegt
heen weer, deint, haakt in,
voor achter links rechts,
beweegt mee, zoals

eenden meebewegen, zich
naar golfjes voegen

ga tegen stroom in, met
stroom mee, drijven, staren
naar wolken, laten gaan

vandaag buigzaam, meebewegen,
van die dagen, als deze,
buigzaam, schaars


Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo 2019 - 2021

September 2019

dinsdag 3 september 2019

Taal

De paden op, de lanen in
Illustratie: Hettie Franken
voorwaarts met flinke pas,
vizier op scherp, mijn stad, ze wacht
en in de kroeg het glas, kweel
een vers, spuw mijn gal, hier
past geen zwanenzang, taal is er
in overvloed en dichten geeft
de burger moed, het is

een zegen voor 't gestel, verlicht
'n donkere geest, verluchtigt
de gebutste ziel, troost, maakt
nijdig en ontroert, wekt
gezonde eetlust op en dorst
het allermeest, zo ga ik voort
met flinke pas, dichten
past me als een jas

Stadsgenoten, stadsbestuurders,
verkeert u in de waan dat dichten
niets van doen heeft met uw
dagelijks bestaan, dichten is
beleving van alledaagse dingen,
wees eens mijn kompaan,
dan dichten we voor twee
dan drinken we voor twee

Komaan, vooruit, wees niet
bevreesd, poëzie woont in uw straat,
'n kind, beek, voetbalveld,
lang verloren liefde, al teistert
schraalhans deze stad, dreigt
de guillotine, in taal mag niet
gesneden, is van ons allemaal,
zo kan 't wel weer even

Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo
2019 - 2021

Dit gedicht is gepubliceerd in Tubantia, 3 september 2019

zondag 1 september 2019

Bibliotheek Hengelo 100 jaar



Gedicht geschreven in opdracht van Bibliotheek Hengelo, ter ere van hun 100 jarig jubileum.

Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo
2019 - 2021

September 2019

zaterdag 3 augustus 2019

Overkant

Zomer aan de overkant,
vergeten land van Meesterschilders,
wolkenluchten, Hollands licht,
het gras is groener, je kunt er
stilte horen en verderop de zee.

Hier dringt hitte door muren,
blaast airco valse lucht,
hier geen einder, wil je
ver kijken stuit je op steen.

Hier is waar ik woon, verborgen
in een huis met hoge kamers,
smalle ramen, in een stad als
zovele, waar erfgoed het aflegt

tegen bouwdrift, cultuur
versteent, de bestuurder
zich niet meer verwondert maar
gebakken lucht najaagt.

Hier had ook daar kunnen zijn,
aan de andere kant, waar het
groener is, het is er altijd groener.

In schraalheid zoeken
woorden hun weg.

Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo 2019 - 2021

Dit gedicht is gepubliceerd in Tubantia d.d. 31 juli 2019

woensdag 31 juli 2019

Voorne Putten

Stadsdichter Hengelo groet u
vanaf eiland Voorne Putten


Hier waait zilte lucht,
kan men ver kijken
over dijken fietsen
geur opsnuiven
olie, duinroos, hier gaan
natuur en industrie
hand in hand.

Maasvlakte, zeearmen
waterwegen, schepen,
pijlers, bruggen, nietig mens
in groots landschap

onderweg, naar het
onbekende, onderweg
weet niet waarheen,

de veerman
zwijgt in alle talen.


Hettie Franken
Stadsdichter Hengelo 2019 - 2021

Juli 2019